09.6789.1222

Phụng Công – Văn Giang còn có một đặc sản tiêu biểu, một món quà quê mà ai thử qua cũng phải tấm tắc khen đó là bánh tẻ hay còn có tên là bánh răng bừa. Từ Hà Nội xuôi dọc theo đê sông Hồng khoảng 15 km, qua làng Bát Tràng ta đến với thị trấn Văn Giang của tỉnh Hưng Yên-Vùng đất của phủ Khoái Châu xưa. 

Cái nôi của bánh tẻ – bánh răng bừa

Từ Hà Nội xuôi dọc theo đê sông Hồng khoảng 15 km. Qua làng Bát Tràng ta đến với thị trấn Văn Giang của tỉnh Hưng Yên-Vùng đất của phủ Khoái Châu xưa.

Cái tên Văn Giang gắn liền với vùng trồng quất cảnh nổi tiếng cung cấp cho Hà Nội mỗi dịp tết; còn xã Phụng Công với cây hoa trà đã trở thành một trong những cái nôi trồng cây Bonsai của miền Bắc.

Văn Giang – Phụng Công còn có một món quà quê mà ai thử qua cũng phải tấm tắc khen đó là bánh tẻ. Bánh tẻ hay còn gọi là bánh răng bừa.

VĂN HÓA ẨM THỰC: BÁNH TẺ HOẶC BÁNH RĂNG BỪA
Bánh răng bừa làng nghề Phụng Công

Bánh tẻ hay còn gọi là bánh răng bừa

Chuẩn bị nguyên liệu:

Lá dong: rửa sạch để ráo nước. Lá dong để gói bánh phải là loại lá không quá non mà cũng không được quá già, lá phải xanh, bóng mỡ.

Gạo: Vo sạch, để ráo nước. Thịt lợn, mộc nhĩ: rửa sạch bằng nước.

Công đoạn làm vỏ bánh:

Đầu tiên tiến hành xay gạo tẻ theo cách xay ướt thành bột nước loãng. Bánh ăn sẽ có cảm giác sượng và cứng nếu hạt bôt to, vì thế người nghệ nhân luôn cẩn thận kiểm tra thật kỹ trước khi sơ chế bột. Ở Phụng Công – Hưng Yên, trong khi xay, người ta có thêm một chút nước vôi trong hòa cùng bột loãng để vỏ bánh bắt màu lá dong hơn, xanh đẹp mắt hơn. Nước vôi phải là nước được ngâm thật kỹ, để tránh sau này làm ra bị nồng vôi.

VĂN HÓA ẨM THỰC: BÁNH TẺ HOẶC BÁNH RĂNG BỪA
Lá gói bánh tẻ Phụng Công

Sơ chế bột:

Ở Văn Giang – Hưng Yên và một số địa phương khác, sau khi xay bột thì đem bột cho vào nồi quấy chín 50% rồi lại cho vào máy đánh nhuyễn thêm cho mẻ bột vừa sánh, vừa dẻo lại dai tấm bánh. Sau đó, thứ bột nước này phải được đun lên để cho đặc lại và có độ dính như keo.

Khâu giáo bột cực kỳ quan trọng trong quá trình làm bánh; bánh có ngon hay không là nhờ vào chất lượng bột được giáo; và mỗi vùng lại có những bí quyết khác nhau để giáo bột. Do đó mùi vị bánh cũng khác nhau giữa các vùng. Sau khi bột đã được.

Làm nhân bánh

Thịt lợn được băm nhỏ cùng với hành khô. Mộc nhĩ (nấm hương) cũng được thái chỉ; ướp gia vi trộn đều với nhau rồi đem xào chín dùng để làm nhân bánh. Cũng có thể cho thêm lạc để mùi vị bánh bùi hơn.

bánh răng bừa

Gói bánh

Tiếp theo, người ta lấy một lượng vừa phải (tùy theo từng vùng) thứ bột cô đặc đó đặt lên một hoặc hai tờ lá dong công đoạn này gọi là “ra bột”. Lấy hỗn hợp thịt đặt lên lớp bột và ấn sâu xuống để bột phủ lên thịt. Sau đó, cuốn lá ngoài bánh, thường là theo hình thuôn dài. Thường bánh chỉ nhỉnh hơn hai ngón tay (ở Mỹ Đức và Văn Giang); bánh răng bừa ở Văn Giang thì nhỏ hơn bánh tẻ Sơn Tây một chút. Bánh được buộc vừa phải không chặt quá bằng lạt xé nhỏ. Trước đây, khi vùng bãi ven sông Hồng tại Hưng Yên còn trồng nhiều cây đay; cây chuối thì người ta còn buộc bánh bằng sợi đay hay dây chuối khô tước nhỏ. Nhưng nay ở Văn Giang họ buộc bằng dây ny-lon cho nhanh và tiện. Còn các vùng khác vẫn giữ nguyên cách buộc bánh bằng lạt.

Luộc bánh

Công đoạn cuối cùng của làm bánh tẻ là luộc bánh. Nước sạch đun đến sôi thì cho bánh vào luộc tiếp ở độ sôi vừa phải trong vòng 20 phút thì bánh sẽ chín.

Thưởng thức

bánh răng bừa

Bánh tẻ chấm với nước mắm rắc hạt tiêu xay với chanh, tỏi, ớt hoặc chấm với tương ớt. Ở một số nơi thực khách còn dùng thêm món chả gà; và một ít dầu cà cuống cho vào nước mắm để tăng thêm hương vị của món bánh răng bừa

Ngày trước, chỉ vào dịp ngày rằm, ngày giỗ và Tết Nguyên đán người ta mới làm bánh tẻ để cúng. Ngày nay, có vùng làm bánh tẻ bán quanh năm. Cũng có vùng chỉ làm nếu được người ta đến đặt làm.